Phêrô ÐA, sinh tại Ngọc Cục, Xuân Trường, Giáo dân, bị thiêu sinh ngày 17-6-1862 tại Nam Ðịnh dưới đời vua Tự Ðức, phong Chân Phúc ngày 29-4-1951 do Ðức Piô XII, kính ngày 17-6.

Cùng bị bắt và lưu đầy đi Quá Linh, huyện Vụ Bản, gồn có Phêrô Ða, Ðaminh Trinh và Phêrô Họi. Riêng Thánh Phêrô Ða, 60 tuổi, là con nhà nghèo, cha là ông Ðaminh Trương, mẹ còn bên lương.

Các ngài bị bắt và đeo gông từ ngày 27-6-1861. Sau khi bị giam giữ sáu ngày ở phủ Xuân Tràng, các ngài bị đem đến giam ở làng Quá Linh. Suốt trong 10 tháng 16 ngày giam tù, các ngài luôn phải đeo gông và hành hạ khốn khổ. Dù vậy các ngài rất sốt sắng đọc kinh và ăn chay ba ngày mỗi tuần. Nhiều lần các ngài bị ép buộc chối đạo nhưng các ngài một mực tuyên xưng lòng trung thành nơi Chúa. Ngày 13-6-1862 cai đội làng Quá Linh mang thánh giá vào nhà tù theo lệnh của quan lớn, ép buộc các ngài đạp lên. Một số tù nhân đạp lên, nhưng ba vị anh hùng đức tin tỏ ra ghê sợ nên cương quyết không làm như thế. Các ngài bị gia hình phạt nặng hơn và sau mười ngày các ngài được đem đến quan án tỉnh Nam Ðịnh. Quan ra lệnh cho các ngài đạp ảnh, nhưng các ngài vẫn không nao núng khiến quan lớn thất vọng, bắt xích tay chân các ngài lại và phơi nắng mấy ngày liền và thử nhiều cách để lung lạc đức tin các ngài. Sau cùng vào nửa đêm 17-6-1862 các ngài bị điệu ra khỏi nhà giam và ném vào đống củi đang bốc cháy. Theo lời nhân chứng của Vinh Sơn Khoa có mặt tại chỗ, khi các ngài bị lửa thiêu đốt, miệng các ngài vẫn đọc Kinh Phó Linh Hồn. Một nhân chứng khác là Ðaminh Hàm cũng bị bắt giam với ngài cũng khai như trên. Bà Agnes, vợ Thánh Ða, đã chôn cất các ngài tại chỗ và khi được tự do giữ đạo đã cải táng về chôn tại vườn của nhà mình.

Những giáo dân khác cũng chết vì đạo là Ðaminh Ninh, Ðaminh Binh, Giuse To, Ðaminh Qui, Phêrô Tang bị bắt ngày 13-8-1861, lưu đầy tại làng Côi Sơn, huyện Vụ Bản, bị chém đầu ngày 19-6-1862.

Nhóm khác gồm hai vị là Ðaminh Te và Vinh Sơn Viên bị bắt 23-8-1861, lưu đầy ở làng Mĩ Côi, huyện Vụ Bản, bị chém 19-6-1862.

Nhóm khác gồm sáu vị là Vinh Sơn Chuyên, Ðaminh Trương, Vinh Sơn Uy, Phaolô Vu, Phêrô Phụng và Giuse Chiên, bị bắt 17-9-1861, lưu đầy tại làng Ðồng Xá, huyện Quỳnh Côi, bị chôn sống và thiêu ngày 9-6-1862.

Nhóm khác 11 người bị lưu đầy tại làng Hương Là, huyện Quỳnh Côi.

Đã đọc: 544