Bênađô Vũ Văn DUỆ, sinh năm 1755 tại Quần Anh, Nam Ðịnh, Linh Mục, xử trảm ngày 01-8-1838 tại Ba Tòa dưới đời vua Minh Mạng, phong Chân Phúc ngày 27-5-1900 do Ðức Lêô XIII, kính ngày 01-8.

"Thiên Chúa đã làm những sự lạ lùng cho dân người". Thật vậy một linh mục đã 83 tuổi, yếu đuối, bệnh tật mà thà chịu mọi sự đau khổ vì Chúa còn hơn chối Người. Vị Thánh này là Cha Bernard Duệ.

Cha Duệ sinh khoảng 1755 tại làng Quần Phương, thuộc tỉnh Nam Ðịnh, cha mẹ là những vị đạo hạnh, đã dạy dỗ con từ tấm bé. Nên năm Cha Duệ mới 14 tuổi cha đã quyết định xin ở với các cha dòng Tên. Cha đã chăm chỉ làm mọi việc lớn nhỏ, từ sự học kinh bổn, ngoại ngữ cho đến thần học cha luôn chiếm ưu hạng. Ðức Cha Delgado đã truyền chức linh mục cho cha. Và trong rất nhiều năm cha đã làm việc đắc lực cho Chúa.

Năm 1832, lúc đó Cha Duệ đã 77 tuổi, vì bệnh tật và đau yếu luôn nên các Bề Trên cho cha về nhà Hưu Dưỡng tại Trung Lễ. Mặc dầu cha đang mang bệnh, nhưng cha sống rất nhiệm nhặt và hy sinh. Người ta kể lại rằng, cha ngồi hoặc nằm suốt ngày đêm trên tấm ván gồ ghề, chịu ruồi muỗi cắn. Thấy vậy họ khuyên cha nên nằm trên giường có màn và nghỉ ngơi, cha trả lời: "Cả đời tôi, tôi đã hy sinh và chịu khó rất ít, bây giờ tôi muốn bù lại một chút thì có sao?"

Suốt ngày cha nuôi dưỡng tâm hồn bằng suy ngắm Phúc Âm.

Ðầu năm bắt đạo thời Minh Mệnh, Ðức Giám Mục Delgado cũng phải trốn tránh tại Trung Lễ. Một ngày kia, khi Ðức Cha đến thăm Cha Duệ, người hỏi cha nửa đùa nửa thật xem Cha Duệ có muốn đi Nam Ðịnh không--nói khác đi là Cha Duệ có muốn được phúc tử vì đạo không--Cha Duệ hân hoan trả lời: "Thưa Ðức Cha ngày nào mà Ðức Cha bị bắt, xin cho con theo với".

Lòng kính yêu của Cha Duệ đối với đức cha, đấng thay mặt Chúa, thật sâu đậm và trung tín. Từ ngày Cha Duệ được chịu chức linh mục do tay đức cha thì tình quý mến giữa đức cha và Cha Duệ càng thâm sâu. Khi nghe tin đức cha đã bị bắt, Cha Duệ khóc lóc đêm ngày, người hằng cầu xin Chúa để có dịp đến thăm đức cha. Dân chúng làng Trung Lễ lo ngại ngày đêm vì sợ quan quân bắt được vị linh mục khả kính của họ, và do vậy cả làng cũng bị vạ lây. Vì thế, họ xin đưa cha đến một nơi hẻo lánh hơn tại một nhà ở vùng thôn quê. Nhà đó thuộc về một gia đình cùi. Họ xin một bà đạo đức săn sóc cha. Họ xin cha: "Nếu chẳng may lính đến dò hỏi và bắt bớ, xin cha cứ nói cha là cha ông chúng con nhé".

Cha ngay thẳng trả lời: "Không được, cha là linh mục của Chúa, cha đã lãnh bảy chức thánh, vậy nếu lính hỏi, cha sẽ nói sự thật".

Sau đó, khi thấy lính tuần đi qua Cha Duệ kêu lớn tiếng: "Nếu anh em đi lùng bắt đạo trưởng, thì chính tôi là đạo trưởng đây".

Quân lính nghe vậy mừng rỡ hết sức, liền bắt cha để nộp cho Trịnh Quang Khanh đang đóng đô gần làng.

Khoảng 4 giờ chiều ngày 3-6, khi thấy cha đã già yếu, lại bệnh tật nữa, quan khuyên cha: "Thôi ông đã có tuổi lại bệnh tật nữa, ta sẽ để mẫu ảnh dưới đất, và ông chỉ cần bước qua là ta sẽ tha cho ông ngay".

Cha Duệ hiên ngang trả lời: "Xin quan lớn đừng bắt tôi làm chuyện đó. Với bất cứ giá nào tôi cũng không bao giờ bước qua thập giá".

Quan rất bất mãn và truyền cho lính đeo gông vào cổ, và xích sắt vào chân cha rồi tống ngục tạm qua đêm. Họ không cho ngài ăn uống gì cả và suốt đêm quân lính cười nhạo ngài. Ngày 4-6, cha bị điệu về Nam Ðịnh và phải ra hầu tòa. Rất nhiều lần, họ dụ dỗ và tra khảo Cha Duệ. Họ đòi buộc cha phải chà đạp thánh giá nhưng cha vẫn một lòng cương quyết. Sau cùng họ đóng gông càng nặng hơn và tống ngục. Ngài nằm hoặc ngồi khom trên manh chiếu ẩm ướt lại bị nóng nực, ruồi muỗi quấy nhiễu ngày đêm, Cha Duệ vẫn một mực yên lặng. Cha cầu nguyện liên lỉ và thỉnh thoảng thở dài vì ngài mong ước cho chóng đến ngày được diễm phúc chịu chết vì Chúa.

Một bà đạo đức đã mua chuộc quan quân để được vào săn sóc Cha Duệ, bà muốn mang cho cha tấm chiếu dầy hơn thì cha bảo bà: "Thánh giá là giường nằm của Chúa còn sần sù hơn là cái chiếu của cha. Bà hãy về đi và nghe ngóng xem ngày nào cha được diễm phúc chết vì đạo thì bà cho cha biết ngay, thực ra cha không sợ chết đâu".

Khi thấy lính canh dự định cho cha vào chỗ khô ráo hơn thì cha bình thản trả lời: "Không hề gì cả, hãy để tôi ở đây. Tôi không mong gì hơn là được sống trường sinh".

Một người giáo dân khác báo cho Cha Duệ tin về Ðức Giám Mục Delgado đã bị chết gục trong cũi mà xác còn bị đem chém nữa. Cha Duệ liền bỏ chiếu ra ngay. Một bà đạo đức tên Phú có hỏi cha tại sao cha không nằm trên chiếu thì cha trả lời: "Cha đã bị chết trong cũi còn bị chặt đầu nữa còn con muốn nằm trên chiếu ư? Bà hãy đi dò la tin tức về cha và nếu có gì cho cha hay ngay để còn kịp dọn mình".

Cha bị các quan kết án tử cùng với Cha Hạnh ngày 28-6 và đến ngày 21-7 án về tới Nam Ðịnh. Cha bị chém đầu ngày 1-8. Xác cha được chôn cất tại Lục Thủy.

Đã đọc: 919